← Geçmiş hikâyelere dön
Yıl1799

Tesadüfi keşif · Temmuz 1799

Bir kale duvarından çıkan taş, unutulmuş bir dili çözdü

Fransız askerlerinin inşaat sırasında bulduğu kırık taş, hiyerogliflerin okunmasında anahtara dönüştü.

3 dakika okuma · Kaynak: British Museum

Rosetta Taşı bir saray hazinesinde değil, Reşid yakınındaki bir kalenin inşaat çalışmaları sırasında ortaya çıktı.

Taşın üzerinde aynı kararın hiyeroglif, Demotik ve Eski Yunanca olmak üzere üç yazı sistemiyle yer alması bilim insanlarına benzersiz bir karşılaştırma imkânı verdi. Metin MÖ 196'da hazırlanmıştı; fakat onu yeniden dünyanın gündemine taşıyan keşif 1799 yılında gerçekleşti.

Kopyaları kısa sürede Avrupa'daki araştırmacılara dağıtıldı. Jean-François Champollion'un 1822'de açıkladığı çözüm, eski Mısır metinlerini yeniden okunabilir hâle getirdi. Böylece sıradan bir yapı parçası sanılabilecek kırık blok, bütün bir uygarlığın yazılı hafızasına açılan kapı oldu.

Neden önemli?

Bu hikâye bize ne anlatıyor?

Bir objenin değeri yalnızca görünüşünde değil, üzerindeki yazıların başka kaynaklarla kurduğu ilişkide de saklı olabilir.

KAYNAKBritish Museum

Bu anlatı, kaynak yayındaki bilgiler temel alınarak Antika için yeniden yazılmıştır.

Özgün kaynağı aç ↗